Sıfır Atık ve Döngüsel Ekonomi İçin 10 Milyar TL

Sıfır Atık ve Döngüsel Ekonomi Finansman Paketi ile ilk aşamada 500’den fazla kurum ve projeye 10 milyar TL kaynak sağlanması hedefleniyor.

Sıfır Atık Vakfı ile VakıfBank, Türkiye’nin sıfır atık ve döngüsel ekonomi dönüşümünü finansal kaynaklarla hızlandırmak amacıyla stratejik iş birliği protokolü imzaladı. İş birliği kapsamında hazırlanan Sıfır Atık ve Döngüsel Ekonomi Finansman Paketi ile ilk aşamada 500’ün üzerinde kurum ve projeye ulaşılması, toplam 10 milyar TL finansman hacmi oluşturulması planlanıyor.

Türkiye’nin 2053 Net Sıfır Emisyon hedefi doğrultusunda kaynak verimliliğinin artırılması, atıkların yeniden ekonomiye kazandırılması ve sürdürülebilir üretim modellerinin yaygınlaştırılması öncelikli başlıklar arasında yer alıyor. Türkiye’nin ev sahipliğinde düzenlenecek COP31 süreci de bu dönüşümün somut uygulamalarla desteklenmesi açısından önem taşıyor.

Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, finansman mekanizmalarının çevre hedeflerini sahadaki yatırımlara dönüştürmede kritik rol oynadığını belirtti. Ağırbaş, sıfır atık yaklaşımının yalnızca atıkların yönetilmesiyle sınırlı olmadığını; enerji, su, ham madde ve emeğin daha verimli kullanılmasını, israfın kaynağında önlenmesini ve ekonomik değerin döngü içinde korunmasını kapsadığını ifade etti.

Ağırbaş, şehirlerde ve sektörlerde güçlü bir dönüşüm iradesi bulunduğunu, ancak yüksek başlangıç maliyetleri, uzun geri dönüş süreleri, teminat ve eş finansman gereksinimleri ile proje hazırlama kapasitesindeki eksikliklerin yatırımların önündeki başlıca engeller olduğunu söyledi. Bu nedenle işletmelerin ve yerel yapıların ihtiyaçlarına uygun, erişilebilir ve uzun vadeli finansman modellerinin geliştirilmesi gerektiğini vurguladı.

Finans sektörünün yalnızca kaynak sağlayan bir yapı olarak değil, dönüşümü yönlendiren ve hızlandıran stratejik bir paydaş olarak değerlendirilmesi gerektiğini kaydeden Ağırbaş, sıfır atık yatırımlarının çevresel faydanın yanı sıra işletmelerin maliyetlerini azaltabileceğini, verimliliği ve rekabet gücünü artırabileceğini belirtti. Ayrıca bankalar, katılım finans kuruluşları ve diğer finans kuruluşlarına, döngüsel ekonomi yatırımlarına yönelik yeni modeller geliştirmeleri çağrısında bulundu.

Finansman paketi farklı sektörleri kapsıyor

VakıfBank Genel Müdürü Osman Arslan ise sürdürülebilir finansmanı, kalkınma odaklı bankacılık anlayışının temel unsurlarından biri olarak gördüklerini açıkladı. Arslan, doğal kaynaklardan ham maddeye, üretimden emeğe kadar sürecin her aşamasında ekonomik değer bulunduğunu belirterek, kaynakların verimli kullanılmasını ve ürünlerin ekonomik ömrünün uzatılmasını sağlayan yatırımlara destek verdiklerini söyledi.

Finansman paketinin, işletmelerin dönüşüm sürecindeki farklı ihtiyaçlarına yönelik bütüncül çözümler sunduğu bildirildi. İlk fazda 500’ün üzerinde kurum ve projeye ulaşılması ve 10 milyar TL finansman sağlanması hedefleniyor.

Yatırım kredilerinde 50 milyon TL’ye kadar ve 60 aya varan finansman imkânı sunulurken, işletme sermayesi ihtiyaçları için 10 milyon TL’ye kadar ve 24 aya varan seçenekler sağlanıyor. İmalat sanayisi, plastik, ambalaj, tekstil, otomotiv yan sanayisi, makine, elektronik, perakende, atık yönetimi ve geri dönüşüm sektörlerinde faaliyet gösteren işletmeler paketten yararlanabilecek.

Organize sanayi bölgelerinde faaliyet gösteren KOBİ’ler ve sanayiciler, atık yönetimi şirketleri, belediye iştirakleri ile döngüsel iş modelleri geliştiren işletmeler de kapsamda bulunuyor. Birincil ham madde kullanımını azaltan, geri dönüştürülmüş ve ikincil girdilerin kullanımını artıran, enerji ve kaynak verimliliğini yükselten yatırımlar finansman desteğinden faydalanabilecek.

Paylaşım, kiralama ve yeniden kullanım temelli iş modelleri; atık ve geri kazanılabilir malzemelerin lojistiği; kaynak geri kazanımı ve yeniden üretim yatırımları da desteklenecek. Büyük ölçekli döngüsel ekonomi projeleri için proje finansmanı sağlanırken, uygun işletmelerin döngüsel üretim faaliyetlerine yönelik işletme sermayesi ihtiyaçları da değerlendirilecek.

Dönüşüm göstergeleri verilerle takip edilecek

İş birliği kapsamında yalnızca finansman sağlanması değil, desteklenen yatırımların döngüsel ekonomi kriterleriyle uyumunun ve ortaya çıkan etkinin ölçülmesi de amaçlanıyor. Yatırım alanları, kaynak verimliliği, geri kazanım ve yeniden kullanım gibi göstergelerin izlenmesiyle finansmanın çevresel ve ekonomik sonuçlarının daha görünür hale getirilmesi planlanıyor.

Kredi süreçleri VakıfBank’ın kredi politikaları, risk değerlendirme esasları ve yetki çerçevesi doğrultusunda yürütülecek. Sıfır Atık Vakfı ile VakıfBank arasındaki protokolün; finansman, bilgi paylaşımı, farkındalık ve paydaş erişimini bir araya getirerek işletmelerin dönüşüm yatırımlarına erişimini kolaylaştırması bekleniyor.

Sıfır Atık ve Döngüsel Ekonomi yaklaşımının üretim ve tüketim süreçlerine daha geniş biçimde yayılmasıyla atıkların azaltılması, kaynakların korunması ve ekonomik değerin döngü içinde tutulması hedefleniyor. İş birliği, Türkiye’nin yeşil dönüşüm sürecine ve 2053 Net Sıfır Emisyon hedeflerine finansal katkı sunmayı amaçlıyor.